İçeriğe geç

YKS denemesi ne sıklıkla çözülmeli? Döneme göre deneme planı

Nos Akademi editörleri

· 7 dk okuma · 4 kaynak

Özet

Deneme sıklığı sınava yaklaştıkça artar: konu ağırlıklı aylarda iki haftada bir genel deneme ve haftada birkaç branş denemesi, son aylarda haftada bir TYT ve bir AYT denemesi iyi bir başlangıçtır. Her genel denemeyi gerçek süresiyle çöz (TYT 165, AYT 180 dakika) ve ardından analize ayrı zaman ayır. Ölçü deneme sayısı değil, her denemeden çıkardığın iş listesidir.

Deneme sınavının iki işi var: nerede olduğunu ölçmek ve seni sınavın koşuluna alıştırmak. İkisi de değerli, ama ikisi de bir yere kadar. Çok seyrek deneme çözersen süreni ve eksiklerini geç fark edersin; çok sık çözersen analiz etmeye ve eksikleri kapatmaya zaman kalmaz. Bu yazıda dönemlere göre makul bir sıklığı, genel deneme ile branş denemesinin farkını ve deneme sayısının neden tek başına hedef olmaması gerektiğini anlatıyoruz.

Kendini sınamak yalnız ölçmez, öğrenmeyi de güçlendirir. Öğrenme tekniklerini karşılaştıran geniş bir derleme, kendini sınamayı (practice testing) farklı yaş ve düzeydeki öğrencilerde, okul ortamı dahil pek çok durumda işe yarayan "yüksek faydalı" iki teknikten biri olarak değerlendiriyor; diğeri tekrarları zamana yaymak (Dunlosky ve ark., 2013). Branş denemeleri ve konu testleri tam bu işi görür. Genel deneme ise bunun üstüne süre, dayanıklılık ve test geçişleri gibi sınav gününe özgü becerileri ekler.

Genel deneme ile branş denemesi arasındaki fark

İki deneme türü neyi ölçer?
ÖzellikGenel denemeBranş denemesi
KapsamTam oturum: TYT ya da puan türünün AYT testleriTek test ya da tek ders
SüreTYT 165, AYT 180 dakikaKendi koyduğun süre
ÖlçtüğüSüre yönetimi, dayanıklılık, test sırası, genel durumBir dersteki konu eksikleri ve hız
SıklıkSeyrek, döneme göre artarDaha sık, haftalık rutinin parçası
AnalizUzun; ayrı bir blok isterKısa; aynı gün yapılabilir

Branş denemesi, bir dersi derinlemesine izlemenin en hızlı yolu: 40 soruluk bir TYT Türkçe ya da AYT Matematik denemesi tek oturumda biter ve hangi konularda takıldığını hemen gösterir. Genel deneme ise o derslerin sınav koşulunda bir araya geldiğinde nasıl davrandığını gösterir. Biri diğerinin yerini tutmaz; program ikisini birlikte taşır.

Not

AYT tek kitapçıktır; her aday puan türü için gereken testleri cevaplar. SAY için Matematik ve Fen Bilimleri, EA için Matematik ve Türk Dili ve Edebiyatı-Sosyal Bilimler-1, SÖZ için Türk Dili ve Edebiyatı-Sosyal Bilimler-1 ve Sosyal Bilimler-2 testleri puana girer. Bu yüzden AYT denemesinde kendi puan türünün iki testini 180 dakikada çözmek, sınavdaki durumuna en yakın provadır. DİL puanı için TYT'nin yanında 80 soruluk YDT'ye girilir, süresi 120 dakikadır.

Dönemlere göre deneme sıklığı

Aşağıdaki tablo bir başlangıç önerisi; tek doğru bir deneme sayısı yok. Ana ilke basit: konu öğrendiğin dönemde deneme seyrek ve branş ağırlıklı, sınava yaklaştıkça genel deneme sık ve düzenli olur.

Örnek deneme sıklığı
DönemGenel denemeBranş denemesiOdak
11. sınıfİsteğe bağlı, ayda bir TYTBitirdiğin konularda, haftada bir-ikiTemel konular ve soru alışkanlığı
12. sınıf, Eylül-Ocakİki haftada bir TYT; AYT konuları ilerleyince ayda bir AYTHaftada iki-üçKonu öğrenme ve eksik tespiti
12. sınıf, Şubat-MartHaftada bir TYT, iki haftada bir AYTHaftada iki-üç, zayıf testlerdeEksik konuları kapatmak
Nisan-MayısHaftada bir TYT ve bir AYTZayıf testlerde, ihtiyaç kadarSüre, dayanıklılık, tekrar
Sınavdan önceki son haftalarHaftada bir TYT-AYT çifti, son günlerde azalarakKısa ve hedefliRitim ve prova

Mezunsan aynı sırayı kendi başlangıç ayına göre uygula; ilk haftada bir TYT ve bir AYT denemesiyle durumunu ölçmek, hangi satırdan başlayacağını gösterir.

Son haftalardaki TYT-AYT çiftinin bir nedeni var: YKS'de TYT ve AYT art arda iki güne yayılır. Bir hafta sonunu sınavın provası gibi kurmak, örneğin cumartesi TYT ve pazar AYT çözmek, iki günlük temponun nasıl hissettirdiğini önceden görmeni sağlar. Kesin tarihleri YKS sayfasında ve sınav takviminde bulabilirsin; son üç ayın planı için son 3 ay rehberine bakabilirsin.

Denemeyi gerçek süreyle ve sınav koşuluyla çöz

Genel denemenin değeri, sınavın koşulunu taklit ettiği ölçüde artar. TYT'de 120 soru için 165 dakika, AYT'de 180 dakika var. Süreyi uzatarak ya da araya mola koyarak çözülen deneme sana daha yüksek bir net verebilir, ama sınav günü karşılaşacağın durumu göstermez. Şu koşulları elinden geldiğince sağla:

  • Tek oturumda, süre tutarak çöz; süre bitince kalem bırak, kalan soruları boş say.
  • Telefonu başka bir odaya koy, cevap anahtarını deneme bitene kadar açma.
  • Cevaplarını optik form benzeri bir kâğıda işaretle ve bunu da sürenin içinde yap; işaretlemenin ne kadar zaman aldığını görmüş olursun.
  • Sınava yaklaştıkça denemeyi sınavın başlama saatinde başlat, böylece o saatte çalışmaya alışırsın.
  • Hangi testte kaç dakika harcadığını not et; analizde süre sorunlarını bu not gösterir.

İpucu

Branş denemesinde kendine bir süre hedefi koy. Genel denemelerde o teste ortalama kaç dakika ayırdığını bilirsen branş denemesinde aynı süreyi ya da biraz daha azını dene; böylece branş çalışması da süre yönetimini besler.

Her denemeye analiz zamanı ayır

Deneme sıklığını belirleyen asıl şey, analiz için ayırabildiğin zamandır. Haftada 20 saat çalışan bir öğrenci için bir TYT denemesi yaklaşık üç saat, analizi de bir-bir buçuk saat tutar; bu, haftanın yaklaşık beşte biri demek. Haftaya ikinci bir genel deneme eklemek konu çalışmasına kalan zamanı belirgin biçimde azaltır. Bu yüzden önce analiz bloğunu takvime koy, deneme sayısını ona göre belirle.

Analiz neden bu kadar önemli? Çoktan seçmeli testler üzerine yapılan bir deney, test sonrasında doğru cevabı gören öğrencilerin sonraki sınamada daha başarılı olduğunu ve ilk testte seçtikleri yanlış seçenekleri daha az tekrarladığını gösterdi (Butler ve Roediger, 2008). Geri bildirim almadan çözülen deneme, yanlış seçeneği akılda bırakabilir. Yanlışları nasıl sınıflayıp konu listesine çevireceğini deneme analizi rehberinde adım adım anlattık.

Dikkat

Bir denemenin analizi bitmeden yenisini çözme. Analiz edilmemiş denemeler birikince hepsi yalnız bir sayıya dönüşür ve aynı hatalar sonraki denemede yeniden çıkar.

Deneme sayısı kendi başına hedef değil

"Bu yıl 100 deneme çözeceğim" gibi bir hedef kulağa iddialı gelir ama yanlış şeyi ölçer. Deneme, öğrendiğini sınar; öğrenmediğin konuyu öğretmez. Denemeler arasında konu çalışmasına ve yanlışlarını yeniden çözmeye zaman kalmazsa netlerin bir noktadan sonra yerinde sayar. Ölçü olarak deneme sayısı yerine şunları kullanabilirsin:

  • Analizi tamamlanan deneme sayısı: çözülen değil, incelenen denemeler.
  • Her denemeden çıkan iş listesinin ne kadarını bir hafta içinde bitirdiğin.
  • Yanlış defterindeki soruları çözüme bakmadan yeniden çözebilme oranın.
  • Her testte son üç-dört denemenin ortalama neti.

Başkalarının kaç deneme çözdüğünü paylaşması da senin planının ölçüsü değil. Her öğrencinin konu durumu, okul yükü ve analiz hızı farklı; senin için doğru sıklık, her denemeyi analiz edip eksiklerine dönebildiğin sıklıktır.

Hangi denemeleri seçmeli?

  • Eğilimi izlemek için aynı yayının denemelerini bir süre düzenli çöz; farklı yayınların zorluk düzeyi farklı olabilir ve karşılaştırmayı bozar.
  • Zaman zaman farklı bir yayından deneme çözmek, tek bir soru tarzına alışmanı önler.
  • Geçmiş yılların sorularını ayrı bir prova olarak kullan; sınavın soru diline ve zorluk düzeyine yakından bakmanı sağlar.
  • Konu öğrenme döneminde çok zor bir denemeyle kendini yıpratma; seviyene uygun denemeler eksiklerini daha net gösterir.

Özetle: konu öğrendiğin aylarda branş denemesi ağırlıklı ve seyrek genel deneme, sınava yaklaştıkça haftada bir TYT ve bir AYT. Her genel denemeyi gerçek süresiyle çöz, analizini bitirmeden yenisine geçme ve ilerlemeyi deneme sayısıyla değil, analizden çıkan işleri bitirmenle ölç. Denemeleri haftalık planına nasıl yerleştireceğini YKS çalışma programı rehberinde bulabilirsin.

Sık sorulan sorular

Haftada kaç YKS denemesi çözülmeli?

Konu öğrendiğin dönemde iki haftada bir genel deneme ve haftada iki-üç branş denemesi, sınava yaklaşan aylarda haftada bir TYT ve bir AYT iyi bir başlangıçtır. Asıl sınır analiz zamanıdır: her denemeyi analiz edebildiğin sıklık, senin için doğru sıklıktır.

Branş denemesi mi genel deneme mi daha faydalı?

İkisi farklı şeyleri ölçer. Branş denemesi tek bir dersteki konu eksiklerini hızlı gösterir ve daha sık çözülebilir; genel deneme süre yönetimini, dayanıklılığı ve test sırasını sınav koşulunda dener. Program ikisini birlikte taşır.

TYT ve AYT denemesi kaç dakikada çözülür?

TYT 120 soru ve 165 dakika, AYT 180 dakikadır. AYT tek kitapçıktır, her aday puan türü için gereken testleri cevaplar; SAY, EA ve SÖZ için bu, iki test ve 80 soru demektir. DİL puanı için girilen YDT 80 soru ve 120 dakikadır.

Deneme netlerim düşükse daha çok deneme çözmeli miyim?

Genellikle hayır. Düşük netin arkasında konu eksiği, süre yönetimi, okuma ya da işlem hatası olabilir; bunları deneme sayısını artırmak değil, mevcut denemeleri analiz edip nedene göre çalışmak düzeltir. Önce analiz ve konu çalışması, sonra yeni deneme.

Sınavdan önceki gün deneme çözülür mü?

Bizim önerimiz hayır. Son gün yorulmak ve kötü bir sonuçla moral kaybetmek, kazanacağın küçük bir pratikten daha ağır basabilir. O günü kısa tekrarlar, dinlenme ve sınav hazırlığıyla geçirmek daha iyi bir seçimdir.

Nos Akademi: YKS koçun şimdi mobilde

Bugünkü sürümde Tercih Sihirbazı ve Net Sihirbazı var; günlük plan, deneme ve ders takibi, Pomodoro bir sonraki sürümle geliyor. Uygulamayı tanı

Tarihleri kaçırma

Nos Akademi bülteniyle sınav tarihleri ve önemli duyurular e-posta kutuna gelsin.

KPSS tarihleri, başvuru ve sonuç duyuruları ve yeni araçlar; ayda en çok birkaç e-posta. Kaydolarak bu e-postaları almayı kabul edersin, istediğin zaman tek tıkla ayrılırsın. Ayrıntılar için Gizlilik Politikası.

İlgili araçlar

YKS Tarihleri ve Yapısı

TYT, AYT ve YDT soru sayıları, süreleri, puan türü ağırlıkları ve YKS takvimi.

Sınav Takvimi

KPSS, DHBT, YDS, MEB-AGS ve diğer sınavların resmî ve tahmini tarihleri tek tabloda.

Rehberden